TestBaazi

न्याय दर्शन के प्रवर्तक थे-

UPPCS (Mains), 2005
A
गौतम
B
कपिल
C
कणाद
D
जैमिनी
सही उत्तर: (a) गौतम
विस्तृत व्याख्या

न्याय दर्शन के आदि प्रवर्तक महर्षि अक्षपाद गौतम थे।

महत्वपूर्ण तथ्य

दर्शन प्रवर्तक आचार्य मुख्य विषय / विशेषता
न्याय दर्शन महर्षि गौतम तर्कशास्त्र एवं ज्ञानमीमांसा
सांख्य दर्शन महर्षि कपिल द्वैतवाद (प्रकृति एवं पुरुष)
वैशेषिक दर्शन महर्षि कणाद परमाणुवाद एवं द्रव्य विवेचन
पूर्व मीमांसा महर्षि जैमिनी वैदिक कर्मकांड एवं धर्म विवेचन

अन्य महत्वपूर्ण तथ्य

  • समान-तंत्रीय दर्शन: भारतीय दर्शन में न्याय और वैशेषिक को 'समान-तंत्र' (Allied Systems) माना जाता है, क्योंकि न्याय ज्ञानमीमांसा (Epistemology) पर बल देता है और वैशेषिक तत्वमीमांसा (Metaphysics) पर।